Immagini della pagina
PDF
ePub

5.

Cic. ad lerent. Etiam municipia Italiæ opes suas conferebant,
Fam, X1. 8. principibus pecuniæ pollicendæ Firmanis, quibus ob eam

. .
8. et 9.

rem actæ erant ab senatu gratiæ: quemadmodum et Marrucinis, qui ignominia notandos censuerant, quotquot militiam subterfugissent: et L. Nasidio' equiti Romano,

cujus hortatu non milites modo facti vicini, sed etiam faCic. Phil. cultatibus sublevati fuerant. Patavini quoque, rejectis XII. 4. et x. Antonianis, pecunia, militibus, et, quod maxime deerat,

Cic, ad armis consules et Cæsarem juverunt: horumque studium Fam. XII. alii Transpadani, qui prius Antonio favere putabantur, 5.

imitati sunt.
Cic. ad 19. Sed eo perventum erat, ut Urbem, jam inde a tri-
Fam. XlI. umpho Paulli Macedonico immunem a tributis, subire in-
30. Plut.
Æmil.

solitum onus, pecuniam dare, contribuere, solvere oporte-
Cic. de ret. Nam et Mutinensis Brutus valde urgebatur inopia :
Offic.11. 22.
Cic. ad

et Marcus non abundabat. Et ad vocem tributi quotidie Fam, xır. obdurescebant homines, quæ supra annos centum viginti 4. et ad Brut. 11. 6. vix audita in Urbe fuerat. Et renato in Africa bello, et 1. 18.

etiam Q. Cornificius pecuniam petebat. Igitur et senaCic. ad Fam.x1.14. tores in singulas tegulas, sive propriarum ædium, sive et XI. 28. conductarum, quaternos obolos' pependerunt. Maxima et 30. Dio.

enim erat rei nummariæ difficultas publice, ut etiam annuos prætermitti ludos oporteret, præterquam paucos obi

ter factos, et dicis causa. Appian. 20. Igitur M. Bruto, qui per eadem tempora provincias Dio, XLVII. Vell, 11.62.

et exercitus a se occupatos retinere jubebatur, senatusCic. Phil, consulto permissum, uti pecunia, si qua opus sit, et exigi X. 11.

possit, utatur, exigatque a quibus videatur: ad rem militarem, mutuam sumat a civitatibus, frumentumque impe

"L. Nasidio] Græviana Cicero- regione in qua tu versaris, id pis editio habet L. Visidio. Crev. est, in Gallia, ' redatum.' Hanc

* Renato in Africa bello Nihil interpretationem probant tum hac de re apud veteres scripto. ea quæ sequuntur in Epistores reperimus. Videtur Frein. la, ium ipsa Latini sermonis shemins in errorem inductus proprietas. In Africa quidem hisce verbis Epistolæ Cic. ad adeo non renatum bellum erat, Fam. XI. 14. * Ex Africa legio ut ex illa provincia legiones ex. nes expectantur. Sed bellum pectarentur in Italiam brevi istic renatum mirantur homi. transituræ, Crev. pes.' Scribit Cicero ad D. Bru. I Quaternos obolos] Obolus est tum, post liberatam obsidione sexta pars drachmæ. Itaque Mutinain, • Mirantur,' inqnit, quaterni oboli pares sunt granis homines bellum istic,' in ea argenti nostratibus 48. Creo.

XI. 5. et
XII. 8. et

ret.'. Eodem senatusconsulto laudatus est Q. Hortensius, jussusque 'cum Q. Cæpione proconsule et legatis suis Macedoniam provinciam obtinere, quoad ei ex senatusconsulto successum sit.' Sed et C. Cassio decretum, uti Appian. Syriam obtineret cum imperio, bellumque cum Dolabella Dio, XLVII.

. 11. 62. gereret. Q. Cæpionis nomine non alium nisi M. Brutum Cic. ad

Brut. 1. 5. intelligi monendum est, qui nomen illud prænomenque, cum ab Servilio Cæpione avunculo esset adoptatus, asciverat.

21. Dum hæc in Antonium Romæ fiunt magno plero- Dio, XLVI. rumque studio, non defuerunt qui partes ejus modis omni. bus tutarentur. Ex quorum numero, adversus senatusconsultum, quo contra rempublicam fecisse existimabantur, ad Antonium profecti sunt prætores ejus anni duo, Cic. Phil. P. Ventidius, L. Marcius Censorinus, unusque tribunus vii, 11. et plebis, et designati duo, cum aliis quibusdam senatoribus. Alii manentes in Urbe omnem pro Antonio lapidem mo- 9. et xiii.

12. vebant: Fufius præsertim, et Piso, plerumque sententiis dissidere a Cicerone soliti, et pacis commoda inculcantes. Cic. in Hi neque vestem mutaverunt statim, et senatui fuerunt Dio. auctores iterum ad Antonium legatos mittendi, Pansa quoque

consule hortatore. Dictæque sunt sententiæ, ' ut Cic. Phil. consulares quinque, atque inter eos Cicero, legarentur.' x11.1.

Pbil. XIII. Sed hic quidem senatui causas, cur proficisci neque posset, 17. neque deberet, luculenta oratione exposuit: atque, illo Phil. xii, detrectante legationis munus, ceteri quoque remanserunt. Dio.

22. Sed Vibio Pansæ consuli ad bellum exeunti fæda Jul.Obseq. ostenta facta. Nam ultima concione quam ad populum habuerat, quendam ex turba comitialis morbus prostravit: et, qua profectus est hora, statua ejus ænea equestris, quam habebat domi, corruit. Equus phaleratus in heri conspectu festinans concidit. Inter immolandum, ut solebat priusquam paludati magistratus proficiscerentur, exta ab haruspice propter mirificam sanguinis exundantis

Phil. pass.

et Dio.

m Adversus senatusconsultum, facultatem concedendam ad Anquo contra rempublicam fecisse topium proficiscendi. *Si quis existimabantur] Hæc obscura post boc s. C. ad Antonium prosunt et manca. Petenda lux ei fectus fuerit, senatum existimaloco est ex Phil. viii. postremis turum eum contra rempublicam verbis, ubi Cicero censet nemini fecisse.' Crev.

copiam judicari nequiverunt: et quidam e populo in eodem sanguine lapsus, palmam quam, boni ominis causa, proficiscenti daturus erat, cruentavit porrexitque. Ad hæc simulacrum Matris Deum in Palatio ab ortu ad occasum se convertit: et Dianæ signum, quod Mutinæ colebatur, plurimo sanguine primum, deinde lacte fluxit. Consules ante ferias Latinas ex Urbe profecti sunt, quod

semper exitiosum ipsis fuisse multa documenta declarare Flor, iv. 6. videbantur. Neque leviora minis mala secuta. Rediit Dio. Syllana proscriptio, omnisque ferme nobilitas, exceptis

qui fecerunt, sublata est.

23. Hujus calamitatis causa senatui a Dione ascribitur: qui prava calliditate neminem toleraturus dominum, alios aliorum ope studuerit evertere : atque sic offensos sibi omnes effecerit, amicum neminem.' Nec reprehendendum hoc judicium esse, manifestum erit ex rerum expositione quæ secutæ sunt:quas patebit non alias fuisse, quam ex ejusmodi consiliis proficisci debuerunt.

24. Quippe Antonius jam dissimulans quod ab initio

solum prætulerat, ' non propter spretum plebiscitum DeCic. Phil. cimo bellum se facere, sed tanquam Cæsaris percussori,' X111. 10. jactabat, etiam scriptis ad senatum literis, eo haud dubie

animo, ut vel alliceret juniorem Cæsarem, vel certe su

spectum partibus faceret. Et profecto varie nutabat CæAppian. sar, incerta temporum et negotiorum intuens. Oblivio

præteritorum et impunitas ab senatu data? viris ejusdem ordinis, et plerisque arcta necessitate junctis, humanitati imputari poterat; concessæ pro majoribus exiguæ provinciæ, securitatis ipsorum causa datæ videri. • Sed

2 Carent edd. ante Crev, ty data.

Nec reprehendendum hoc ju. quenqnam tolerare dominum dicium esse, manifestum erit ex re vellet? Quod exorientes tyranrum expositione quæ secuta sunt] nos alios aliorum ope evertere Consilia non ex eventu dijudi studuerit, id etsi non landabilis, canda sunt. *Stultorum iste si ad severam recti normam magister est.' Si rem ipsam ex• exigatur, calliditatis est, quanto pendamus, quis senatui Romavo tamen levius peccatum haberi vitio dare potest, quod traditam debet, quam freda triumvirosibi a majoribus libertatem re rum ambitio, fædior crudelitas ? tinere conaretur nec proinde Crev.

quorsum in Gallia retineri Brutum ? Et decretam sibi
provinciam ingresso Antonio dominationis impingi cri-
men? Eoque prætextu se quoque in eum armari ? Præ-
terea Dolabellam, uno percussorum Cæsaris interfecto C. Infra cirx.

1. 5.
Trebonio, hostium numero haberi : Bruto Cassioque im-

Appian. perium amplissimum, potestatemque in omnes alios qui provincias ab Ionio mari ad Ægyptum usque obtinerent, concedi. Quorsum enim ista nisi ad partes attollendas Pompeianas pertinere ?'

25. Reputabat et quid sibi decretum esset ab senatu, reperiebatque tanquam adolescentulo fieri fucum: concedi speciosa, statuam, ordinem senatorium, nomen proprætoris ; (de his enim rebus jam acceperat;) at decreto uti cum consulibus bellum administraret, exercitum suum eripi, parere coacto majus imperium obtinentibus. Ad hæc præmia decreta tantummodo his qui transfugissent ab Antonio, non etiam qui Cæsarem secuti alii essent, ad suam injuriam pertinere judicabat: neque aliud agi ab senatu, quam ut se ad tollendum Antonium abuterentur; illo dejecto, se quoque tollerent. Interim et imperium Plin,x1.28. suscepit Spoleti, et pro more novam potestatem auspican- Sueton. tium immolari jussit. Apparueruntque omnium victima- Aug. 95.

Jul. Obseq. rum jecinora replicata intrinsecus ab ima fibra, respon- Dio.

Plin.
sumque a vatibus, . intra annum duplicaturum esse po-
tentiam, quemadmodum exta duplicia fuissent.' Sic ani-
matus in concionem vocavit milites, ostenditque, 'se Appian.
horum etiam quæ ab senatu acciperet causa gratias iis
agere : nec enim daturos ei imperium patres, nisi prius a
militibus habuisset : neque se defore præmiis eorum, re
feliciter gesta.'

26. Confirmabant adolescentis suspiciones cetera quo- Dio,
que: quod legati et mandata publico nomine ad Anto-
nium mittebantur : consules ad eum se nescio scribebant;
et literas Antonii ad senatores quosdam destinatas, cum
intercepissent, clam se reddendas curaverant: neque serio
gerebant bellum, per causam hyemis omnia tardantes at- Cic. ad
que procrastinantes. Præter præsidium Antonii Claterna Fam.x11.5.

et Phil, dejectum, nibil erat ab Hirtio gestum : et Pansa tollen- vili. 2. dis Antonii legibus, agendoque per Urbem et Italiam Dio.

Appian. delectu occupabatur.

[ocr errors][ocr errors][ocr errors][ocr errors]
[ocr errors][ocr errors][ocr errors][merged small][ocr errors]

41.

[ocr errors][merged small]

XI. 6. et
XIII. 12.

[ocr errors][merged small][ocr errors]

Dio. 27. Sed quia nondum erat tempestivum hæc intelligere
Appian. videri; etiam Hirtio, ut a senatu clam mandatum fuerat,

duas poscenti legiones, quartam et Martiam, quod erat
Cic. ad roboris in exercitu, concessit: et Hirtio Claternæ hyber-
Fam,x11.5. naturo, forum Cornelii profectus, quotidie et legendo, et
Dio.
Sueton. scribendo, et declamando se exercuit; gnarus in summa
Aug. 84. dignitate potentiam munitam armis, facundia destitutam

et civilibus artibus, metui quam amari, et terrere quam

rogare aptiorem esse. Dio. 28. Interea et legatus Bruti Pontius Aquila, qui triSupra

bunus plebis offenderat Cæsarem, deinde inter percussoCXVI. 10. et

res ejus fuerat, T. Munatium Plancum aliquot præliis Cic. Phil. victum, Pollentia, etiam crure fracto, expulit. Et ipse

Brutus senatori cuidam, qui profugerat ad Antonium,
Dio.

supellectilem quam ille Mutinæ reliquerat mittendo, in
tantum celebratus est, ut et complures civitates, quæ
superiore anno largitionibus concessionibusque privilegio-
rum erant obligatæ Antonio, a partibus ejus alienarentur,
et exercitus fieret segnior. Igitur Antonius, ad corrum-
pendos Mutinenses, suorum aliquos in oppidum misit. At
Brutus hoc sentiens, dolum haud inelegantem machina-
tus, convocavit omnes cujusque modi homines, qui tum
Mutinæ degebant : paucisque verbis factis demonstravit
locum, in quem milites, simul alium, in quem ceteri dis-
cederent. Ita relictos in medio hostes facile compre-

hendit.
Appian. 29. At ubi circumvallatus urgeri fame cæpit, Cæsar ei
Dio.

metuens, Hirtium impulit ut ad liberandam obsidione

Mutinam una proficiscerentur. In itinere Bononiam occuSueton. parunt, quæ antiquitus in clientela Antoniorum constituta, Aug. 17.

cum præsidium non haberet, sine certamine aperuit portas.
Dio.
Cic. Phil. Neque, præter Rhegium Lepidi et Parmam, ullum oppi-
x. 5. et ad dum Antonio supererat. Sed erat is equitatu firmus :
Fam. x11.5.

quem obviam venientibus a Bononia misit. Fiebant igi-
Fam.x. 15. tur equestria crebra prælia, sed vincebantur Antoniani,
Dio.
Appian.

quanquam superiores numero: quia torrentibus interrupta

planities multitudinis usum auferebat. Dio.

30. Ne tamen Mutinam venire victores possent, Scul.
Plin.111.16.
Dio.

tenna fluvio et præsidiis ad eum Antonii prohibebantur.
Igitur ut, quibus possent, modis, Brutum, præsentia ho-

A

Cic. ad

« IndietroContinua »