Immagini della pagina
PDF
ePub

OBSERVATIO I.

Des MINIMO NUMERO FAMILIÆ ITEM

QVE CIVITATIS.

SUMMARIA.

[ocr errors]

Otatur pranum Bodini nouandi ftudium S. 1. Metbodus Obferuationis g. II. Ordo fo

cietatum tam simplicium quam compofitatam naturalis S. III. Harum numerres & definitiones S. IV. Differentiæ §. V. Vlterior definitionis família explicatio §. VI. VII. Numerus per. fonarum familie, vici, maxime civitatis ejt incerfus V. VIII. IX. X. XI. Nec eum definiuit Ariforeles §. XII. Ex cuius tamen aliis principiis tres familie constiruende persona fufficiunt ,. XIII, Que fententia probatur §. XIV. XV. XVI. Quant Arniseus Ariftotelem fecutus falfo ex Hesiodo munire pudet §. XPT). cum & ipse Aristoteles ab Hefiodi mente discesserit s. XVIII. Excufatur tamen aliqua ex parte Aristoteles J. XIX. Diver: fa ancilles ferui minifteria exftatu legali veniunt §. XX, Refutatur in primis error Liebentha(9)

A

lii nu

[ocr errors]

lii numerum perfonarum familia ex legibus Ro.
manis definientis $. XXI. XXII. XXIII. Nume-
rus perfonarum vici Sane incertus S. XXIV.Çivite-
tis incertior J. XXV. XXVI. Errat Bodinus nimis
exiguam paucitatem bominum 5. XXVII. XVIII.
Plato contra nimiam multitudinem civitati tri.
buens S. XXIX. Notantur alii circa banc rem
errores Bodini $. XXX. XXXI. XXXII. Sectin..
dum ftatum igitur naturalem numerus hominum
civirati conftituende neceffarius qualitate metien-
dus, quamuis in ftatu legali refpiciatur potius
guantitas $. XXXII. Cujus rei vtriusque reda
ditur ratio g. XXXIV. Et nihilominus ftatus na-
túralis theorie sua vindicatur vtilitas J. XXXV.
Refui atur. vlterius Bodinis quinque personis fa-
miliam integram conftare affirmans 5. XXXVI.
XXXVII. XXXVIII. Et ciuitatem quindecim
perfonis concludens S. XXXIX, XL. XLIXLII.

§. 1.
Apitale Joannis Bodini fuit ingenium,
eruditio rara, historiæ veteris æque

ac recentis cognitio vasta, scribendi | peritia minime vulgaris

. Has virtutes cum in alijs fcriptis, tum in opere celebri de Rep. non fine applausu litterarii Orbis explicuit. Quibus si aut drpißesce quoque par adfuiffet Phiofophica, aut defiullet faltem tã d'úpubesato in hoc genere Aristotelis infectandi,

re

1

C

recteque ab aliis decreta novándi ftudium: nemo temerè futurus illo erat fapientiæ ciuilis magifter fuperior. Nunc his moribus effecit, vt ejus rupicu obec Paffim veniant castigandæ in scholis. Ac in aliis fortafle alibi. hic in illam animaduertemus, qualibri I. cap. 2. quinque minimum perfonas ad fan milian, tres familias ad ciuitarem conftituendam necesarias pronunciauit, inuento tam insipido, cam oinnis condituræ impatiente, VE certum effe debeat, ne Autori quidem ex alia re, quam familiari, magnis ingeniis ang Φιλοκαινίας και φιλαυτίας vitio, placere ilud potuiffe.

K. II. Ut obfervemus ordinem, præstruemus primo pauca de gradibus humanarum societatum: poft in medium quæstione propofita, qualis ea fit, quomodoque decidenda, conabimur aperire : poftremo circumductas veritati a scripcore Gallo nebulas, diskipabimus.

K. III. Quemadmodum in oratione littére ac syllabæ, fic in civitate simplicissima facienda res, quæ patrifamilias cum uxore, servo, li beris incercedunt; elementorum inftar obtinent. Hinc enim in familiam feu domum, ab hac in picum seu pagum ; a pagis demuin in civitatem proxima fit progreffio, ut capi

A a

tibus 1. & 2. lib. 1. polit. edocemur. Altius Aristoteles in civíli doctrina non adfcendit, non quia nulla effet civitate inter homines focietas major, (eft enim 1.05 III. pol. 2. & VII. 4. eftinter diversas gentes belli communis aut commerciorum etiam inita fodalitas,qualem

Tyrrheni olim cum Carthaginienfibus, Corinthii cum Megarensibus habuere III. pol. 6.) sed quia nulla perfe&tior.

S. IV. Sunt ergo compofitæ focietates, quas hic intueri convenit, hæ tres: Familia, Vicus, Civitas. Quæ vocabula, magnæ alias ambiguitati obnoxia, quomodo accipere debeat hujus scientiæ Studiofus, non aliunde cer- tius resciscet, quam e sequentibus definitionibus. Familia eft focietas immediate è conugali & herili in utilitatem & vitain quotidijanam a natura constituta I. pol. 1. Vicus est societas naturalis e pluribus familiis ad usum non quotidianum immediate collecta ib. Civitas denique societas est naturalis ex pluribus vicis perfecta, quæ jam omnis ubertatis, ut verbo dicam, extremum nacta est (non adσης έχεσα πέρας της αυταρκείας , ώς έπος flag) nata fanè vivendi causa, éxiftens tamen bene vivendi (γινομένη μεν έν τε ζην ÉVExey, so a iu Shiv) ibid. cap. 2. $. V. In his definitionibus fingulis diffe

ren

A

7)

rentias faciunt cum finis, tum materia proxima. Hæc enim duo in argumento civili

, imo quovis practico, inomentum habent præcipuum, fic tamen, ut a fine demonstretur materia, fini quippe pro instrumento, ut ita dicam, inserviens. Finem Familia ufum habet quotidianum, Vicu non quotidianum; Civitas d'uropxray (suppetentem ad 'eleganter quoque & jucunde vivendum copiam) & 100%, seu sudajuoviar (quam Ethicus definit operationem animæ fecundum virtutem optimam & perfectissimam (I. Nicom.

quatenus ea non uni homini, fed universo populo induenda est. Proxime componitur e conjugali quidem & herili societatę Domus ; e numero multis vero domibus Vicu; vicis Ciuitas. Vbi ftatim observa, Dcmum e specie, Vicum & Civitatem è solo nume. ro diversis focietatibus confiari.

& VI. Quod in definienda Domo nulla paternæ focietatis facta mentio, inde eft, quia filius qua talis & quatenus in hanc fpeculationein venit (venit autem ut educandus ante annos perfecti judicüèws a'rimnix V. Nic. 6.h. e. έως αν λάβη την τή ανδρός ταξι, Ι. Magn. Mor. 34.) non cooperatur patri familias ad finem, ut uxor &fervus, fed est finis iple, quotidiana partium familiæ cura &ela6)

A 3

bora

« IndietroContinua »