Immagini della pagina
PDF
ePub

non tam quod impar viribus aut numero navium esset quippe etiam plures habebat quam quod venti aptiores

Romanae quam suae classi flarent, perpulit tamen, ut fortu9 nam navalis certaminis experiri vellet. et Marcellus, cum et

Siculum exercitum ex tota insula conciri videret, et cum in- 5 genti commeatu classem Punicam adventare, ne simul terra marique inclusus in urbe hostium vi urgeretur, quamquam

impar numero navium erat, prohibere aditu Syracusarum Bo10 milcarem constituit. duae classes infestae circa promunturium

Pachynum stabant, ubi prima tranquillitas maris in altum 10 11 evexisset, concursurae. itaque cadente iam Euro, qui per dies

aliquot saevierat, prior Bomilcar movit, cuius prima classis petere altum visa est, quo facilius superaret promunturium.

ceterum postquam tendere ad se Romanas naves vidit 12 incertum, qua subita territus re, Bomilcar vela in altum 15

dedit, missisque nuntiis Heracleam qui onerarias retro inde

Africam repetere iuberent, ipse Siciliam praetervectus Taren13 tum petit. Epicydes a tanta repente destitutus spe, ne ad

obsidionem magna ex parte captae urbis rediret, Agrigentum navigat, exspectaturus magis eventum quam inde

inde quicquam moturus.

XXVIII. Quae ubi in castra Siculorum sunt nuntiata, Epicyden Syracusis excessisse, a Carthaginiensibus relictam 2 insulam et prope iterum traditam Romanis, legatos de con

dicionibus dedendae urbis, explorata prius per conloquia vo- 25 3 luntate eorum qui obsidebantur, ad Marcellum mittunt.

20

cum

haud ferme discreparet, quin quae ubique regum fuissent, Romanorum essent, Siculis cetera cum libertate ac legibus

suis servarentur, evocatis ad conloquium iis quibus ab Epi4 cyde creditae res erant, missos se simul ad Marcellum simul 30

zu können.

2. aptiores] weil sie von Nordost herkamen. 9. circa pronunturium] auf der Süd- und Ostseite. 11. evexisset] classes, auf die See hinausführte. 12. prima classis] der vordere Theil der Flotte, welchem die übrigen Schiffe nachfolgen sollten. 16. Heracleam, cf. p. 25, 18. 30. Tarentum, cf. Liv. XXVI, 20, 7: aestatis eius extremo, qua capta est Capua et Scipio in Hispaniam venit, Punica classis ex Sicilia Tarentum accita ad arcendos conmeatus praesidii Romani, quod in arce Tarentina erat, clauserat quidem omnis ad arcem a mari aditus, sed adsi

dendo diutius artiorem annonam sociis quam hosti faciebat.

18. ad obsidionem, zur Theilnahme an der Belagerung, um sie mit zu ertragen.

22. castra Siculorum, cf. p. 81, 10 und 82, 5.

24. prope iterum] Wie 241 nach dem Siege des Lutatius Catulus. — 27. discreparet] sc. sententia utriusque partis

da fast gar keine Meinungsverschiedenheit darüber herrschte etc. quae : fuissent] die Domänen der Könige.

28. cum libertate] d. h. Selbstverwaltung unter Römischer Oberherrschaft. 30. creditae res] die Kriegsführung, das Commando.

ad eos ab exercitu Siculorum aiunt, ut una omnium, qui obsiderentur quique extra obsidionem fuissent, fortuna esset, neve alteri proprie sibi paciscerentur quicquam. recepti deinde ab iis, ut 6

necessarios hospitesque adloquerentur, expositis quae pacta iam 5 cum Marcello haberent, oblata spe salutis perpulere eos, ut secum

praefectos Epicydis Polyclitum et Philistionem et Epicyden, cui Sindon cognomen erat, adgrederentur. interfectis iis et 6 multitudine ad contionem vocata, inopiam quaeque ipsi inter

se fremere occulte soliti erant conquesti, quamquam tot mala 10 urgerent, negarunt fortunam accusandam esse, quod in ipso

rum esset potestate, quamdiu ea paterentur. Romanis causam 7 oppugnandi Syracusas fuisse caritatem Syracusanorum non odium: nam ut occupatas res ab satellitibus Hannibalis audie

rint, tum bellum movisse et obsidere urbem coepisse, ut cru15 deles tyrannos eius, non ut ipsam urbem expugnarent. Hip- 8

pocrate vero interempto, Epicyde intercluso ab Syracusis et praefectis eius occisis, Carthaginiensibus omni possessione Siciliae terra marique pulsis quam superesse causam

Romanis, cur non perinde ac si Hiero ipse viveret, unicus 20 Romanae amicitiae cultor, incolumes Syracusas esse velint?

itaque nec urbi nec hominibus aliud periculum quam ab semet 9 ipsis esse, si occasionem reconciliandi se Romanis praetermisissent: eam autem, qualis illo momento horae sit, nullam

deinde fore. 25 XXIX. Omnium ingenti adsensu audita ea oratio est.

praetores tamen prius creari quam legatos nominari placuit. ex ipsorum deinde praetorum numero missi oratores ad Marcellum, quorum princeps , neque primo“ inquit , Syracusani 2

a vobis defecimus, sed Hieronymus nequaquam tam in vos 30 impius quam in nos; nec postea pacem tyranni caede com

positam Syracusanus quisquam, sed satellites regii Hippocrates 3 atque Epicydes oppressis nobis hinc metu hinc fraude turbaverunt. nec quisquam dicere potest, aliquando nobis libertatis

tempus fuisse, quod pacis vobiscum non fuerit. nunc certe 4 35 caede eorum, qui oppressas tenebant Syracusas, cum primum

1. ad eos, i. e. quibus ab Epicyde primo, zuerst, als das Bündniss mit creditae res erant. Man erwartet: Rom gelöst wurde. 30. inpius] simul ad amicos. 4. hospitesque] Gegen die Römer verletzte er nur welche die Gesandten von früher das Bündniss, gegen die Unterher in der Stadt hatten. 12. cari thanen aber übte er täglich Tytatem] cf. 72, 13. 16. interempto] rannei. 34. quod

non f., die durch die Pest? — 23. illo momento, kurze Zeit, während welcher wir in dem jetzigen entscheidenden Freiheit und Selbstbestimmung beAugenblick, horae m. = in dieser

sassen, übten wir auch Bundestreue entscheidenden Stunde, cf. p. 78, 12. und damit Frieden mit Rom.

26. praetores) Strategen. - 28. 35. caede] der Ablativ gehört zu

nostri arbitrii esse coepimus, extemplo venimus ad tradenda

arma, dedendos nos urbem moenia, nullam recusandam fortu5 nam, quae iam imposita a vobis fuerit. gloriam captae nobi

lissimae pulcherrimaeque urbis Graecarum dei tibi dederunt, Marcelle. quidquid umquam terra marique memorandum ges- 5 6 simus, id tui triumphi titulo accedet. "famaene credi velis,

quanta urbs a te capta sit, quam posteris quoque eam spectaculo esse, quo ut quisque terra ut quisque mari venerit, nunc nostra de Atheniensibus Carthaginiensibusque tropaea, nunc tua de nobis ostendat? incolumes quaeso Syracusas familiae vestrae 10

sub clientela nominis Marcellorum tutelaque habendas tradas. 7 ne plus apud vos Hieronymi quam Hieronis memoria momenti

faciat: diutius ille multo amicus fuit quam hic hostis, et illius

benefacta etiam re sensistis, huius amentia ad perniciem tan8 tum ipsius valuit.“ Omnia et impetrabilia et tuta erant apud 15

Romanos: inter ipsos plus belli ac periculi erat. namque

transfugae, tradise Romanis rati, mercennariorum quoque 9 militum auxilia in eundem compulere metum; arreptisque armis

praetores primum obtruncant, inde ad caedem Syracusanorum

discurrunt, quosque fors obtulit, irati interfecere, atque omnia 20 10 quae in promptu erant diripuerunt. tum, ne sine ducibus essent,

sex praefectos creavere, ut terni Achradinae ac Nasso praeessent. sedato tandem tumultu exsequentibus sciscitando, quae acta cum Romanis essent, dilucere id quod erat coepit, aliam

[ocr errors]

nunc

nostri arbitrii esse coepimus. 2. Ueber die deditio vgl. I. Thl. p. 127, 6.

n. recusandam fortunam, abhängig von venimus ad (nullam f. recusandam), bereit, jeder Bedingung uns zu unterwerfen, welche ihr uns auferlegt. - 4. Cic. Verr. IV, 117: urbem Syracusas maximam esse Graecarum, pulcherrimam omnium saepe audistis. Der Umfang der Mauer betrug nach Strabo 180 Stadien 4" geogr. Meilen. Schon Thuc. VII, 28 nennt Syr. πόλιν ουδέν ελάσσω αυτήν γε καθ' ' αυτήν της Αθηναίων, Timaeus aber (bei Cic. rep. III c. 31) die grösste und schönste aller Hellenischen Städte. 6. titulo] denn bei dem Triumph wird zugleich der Glanz und Reichthum der eroberten Stadt vorgetragen u. zur Schau gestellt.

famaene credi velis] Willst du etwa, du willst doch wohl nicht, dass die Nachkommen unsere Stadt nicht mehr sehen und nur

Hörensagen ihren Glanz beurtheilen.
Vor quam ist magis zu ergänzen.

8. ut quisque .. ut quisque] mag Jemand zu Lande oder zur See kommen.

пипс, , bald bald, mit dem Einen zugleich auch das Andere. Man erwartet cum tum. Zu ostendat ist quae (urbs) Subject, welches in quo (= quae eo) enthalten ist, d. h. das Relativum lehnt sich an das Verbum des nächsten Satzes an.

11. sub clientela] In den eroberten Provinzen wurden diejenigen Patrone, welche die Unterwerfung herbeigeführt hatten. Diese Ehre erbte natürlich in der Familie fort. Vgl. Cic. Verr. IV, 40. 14, etiam re, nicht nur in Worten, dagegen war die verkehrte Politik des Hieronymus Rom nur scheinbar gefährlich, in Wahrheit hat sie doch nur den Urheber selbst gestürzt.

23. exequentibus sciscitando] Umschreibung für das einfache tan

vom

esse.

et

suam ac perfugarum causam

XXX. in tempore legati a Marcello redierunt, falsa eos suspicione incitatos memorantes, nec causam expetendae poenae eorum ullam Romanis esse.

erat e tribus Achradinae praefectis Hispanus Moericus nomine. 2 5 ad eum inter comites legatorum de industria unus ex Hispa

norum auxiliaribus est missus, qui sine arbitris Moericum nanctus primum quo in statu reliquisset Hispaniam nuper inde venerat

exponit: omnia Romanis ibi obtineri armis. posse eum, si operae pretium faciat, principem popu- 3 10 larium esse, seu militare cum Romanis seu in patriam reverti

libeat. contra, si malle obsideri pergat, quam spem esse terra marique clauso? motus his Moericus, cum legatos ad Mar- 4 cellum mitti placuisset, fratrem inter eos mittit, qui per eun

dem illum Hispanum secretus ab aliis ad Marcellum deductus, 15 cum fidem accepisset composuissetque agendae ordinem rei,

Achradinam redit. tum Moericus, ut ab suspicione proditio- 5 nis averteret hominum animos, negat sibi placere legatos commeare ultro citroque, neque recipiendum quemquam neque

mittendum, et quo intentius custodiae serventur, opportuna 20 omnia dividenda praefectis esse, ut suae quisque partis tutan

dae reus sit. omnes adsensi sunt. partibus dividendis ipsi 6 regio evenit ab Arethusa forite usque ad ostium magni portus. id ut scirent Romani fecit. itaque Marcellus nocte navem

onerariam cum armatis remulco quadriremis trahi ab Achra25 dina iussit, exponique milites regione portae, quae prope fon- 7

tem Arethusam est. hoc cum quarta vigilia factum esset ex- 8 positosque milites porta, ut convenerat, recepisset Moericus, luce prima Marcellus omnibus copiis moenia Achradinae ad

greditur ita, ut non eos solum, qui Achradinam tenebant, in 9 30 se converteret, sed ab Nasso etiam agmina armatorum con

currerent relictis stationibus suis ad vim et impetum Romanorum arcendum. in hoc tumultu actuariae naves instructae 1 iam ante circumvectaeque ad Nassum armatos exponunt, qui

improviso adorti semiplenas stationes et adapertas fores por35 tae, qua paulo ante excurrerant armati, haud magno certamine

Nassum cepere desertam trepidatione et fuga custodum.

ne- 1)

[merged small][merged small][ocr errors]

esse.

que in ullis minus praesidii aut pertinaciae ad manendum

quam in transfugis fuit, quia ne suis quidem satis credentes 12 ex medio certamine effugerunt. Marcellus, ut captam esse

Nassum et Achradinae regionem unam teneri Moericumque cum praesidio suis adiunctum conperit, receptui cecinit, ne 5 regiae opes, quarum fama maior quam res erat, diriperentur.

XXXI. Suppresso impetu militum ut iis, qui in Achra2 dina erant, transfugis spatium locusque fugae datus est, Syra

cusani tandem liberi metu portis Achradinae apertis oratores

ad Marcellum mittunt, nihil petentes aliud quam incolumitatem 10 3 sibi liberisque suis. Marcellus consilio advocato et adhibitis

etiam Syracusanis, qui per seditiones pulsi ab domo intra 4 praesidia Romana fuerant, respondit, non plura per annos

quinquaginta benefacta Hieronis quam paucis his annis maleficia eorum qui Syracusas tenuerint erga populum Romanum 15

sed pleraque eorum quo debuerint reccidisse, foederumque ruptorum ipsos ab se graviores multo quam populus Ro5 manus voluerit poenas exegisse. se quidem tertium annum

circumsedere Syracusas, non ut populus Romanus servam iam

civitatem haberet, sed ne alienigenarum transfugarumque duces 20 6 captam et oppressam tenerent. quid potuerint Syracusani

facere, exemplo vel eos esse Syracusanorum, qui intra praesidia Romana fuerint, vel Hispanum ducem Moericum, qui

praesidium tradiderit, vel ipsorum Syracusanorum postremo 7 serum quidem sed forte consilium. sibi omnium laborum 25

periculorumque circa moenia Syracusana terra marique tam diu exhaustorum nequaquam tantum fructum esse quod capere Syracusas potuerit, quantum, si servare potuisset. inde quae

stor cum praesidio Nassum ad accipiendam pecuniam regiam 8 custodiendamque missus. urbs diripienda militi data est custo- 30

dibus divisis per domos eorum, qui intra praesidia Romana 9 fuerunt. cum multa irae, multa avaritiae foeda exempla ede

rentur, Archimeden memoriae proditum est in tanto tumultu,

[merged small][merged small][ocr errors][merged small]
« IndietroContinua »