Immagini della pagina
PDF
ePub
[blocks in formation]

GU'ILIE L M. LANGE
PROFESSOR IN ACADEM. HALENS. EXTRAORD.

Crispus Romana primus in Historia.

MARTIAL, XIV, 139.

[merged small][ocr errors][merged small][merged small]

1

July 3,7925EM

Fromann 5-26-25 11782

PRAEFATIO.

In nova hac Sallustii editione elaboranda, propofia

, tum mihi fuit, ut quaecunque partim ad refingendam genuinam auctoris formam, quantum id ex paratis jam subsidiis fieri posset, partim ad sensum, vel indagandum, vel explicandum necessaria maxime viderentur, uno veluti in conspectu, quam breviffi. me proponerentur. Eft igitur haec editio destinata iis, qui pluribus editionibus vel carentes, vel, no niinia copiosaque notárum farragine distrahantur, eas repudiantes, Sallustium tamen legere et rite in. telligere voluerint, et tempori et operae parcentes. Quod consilium utrum assecutus fim nec ne, alioruin est judicium; me id secutum esse, candide affirmo.

Itaque ante omnia id operam dedi, uti textus, quem dicunt, recognitus , quam accuratiffime excuderetur, deinde ut notae, huic subjectae, non evagarentur, aliosque potius quam Sallustium explio carent, sed omnia, quae ad ipsius scriptoris vel les ctiones firmandas vel res rite explicandas, vel deni. que ad interiorem linguae latinae cognitionem neceffaria maxime utiliaque viderentur, fpatio quam brevillimo conplecterentur

Jam quod ad crisin attinet, eas fere ubique lectiores defendere vel recipere conatus sum, quae non solum contextui, sed etiam linguae ului, quum communi, tum auctoris proprio convenirent, majorique, ceteris paribus, Codicum numero, haud contrariae eflent. Fuit autem haec recognitio ideo po- . tillimum necessaria, quod Cortius, quamquam inge. nii acumine, doctrinae copia diligentiaeque laude,

[ocr errors]

mus.

omnium Sallustii commentatorum ornatiffimus est, ei tamen, quae imbecillitas humana est, opinionis errori adhaefit, quod Sallustius verborum sit parcillimus, ita, ut fi quis veram illius manum restituere voluerit, ei omnia, quae vel salvo, vel obfcuro etiam sensu deeffe poffint, ne volentibus quidem Codicibus, abjicienda essent. Hinc Cortius, praeter verbum personale subinde ea quo que delevit, quae fal yo sensu, re accuratius perpenla, deeffe non possunt. Qua in regula prospere profecto evenit, ut Cortius' libi non confentaneus esset, cum alioquin tain multa relegaffet mutaffetque, ut non Sallustium, fed alium prorsus auctorem habere

Nam etsi multa delevit atque mutavit, tamen ex ejus lege, plura delenda restant, quam deleta funt. Jam vero hanc brevitatis verborum legem, in Sallustio recensendo perversam esse exstirpandam• que, cuivis facile elucebit, qui unam modo, alteramve pagellam, eo confilio perlegerit, ut quaecunque salvo sensu deeffe poffint deleat. Bene igitur atı que vere Gruterus, de Sallustio meritissimus, non solum ad Catil. I. monet: „Sallustii breviloquentiam non in iis confiftere, quae vulgus putet, fed etiam ad Jug. c. 2. iterum inculcat”: ne quis illius brevitatem in verborum brevitate fitam esse putet.” Ni. mirum Sallustii brevitas in adstricta potius rerum enarrandarum ratione, quam in circumcisa dictione quaerenda est; quod vel inde clarum est, quod utrumque bellum, nulla re, quae gravioris momenti lit, omiffa, duobús his perexiguis voluminibus absolverit. Praeterea quoque Cortius in eo erravit, ut plaribus exemplis facile demonstrari poffit, quod Sallustius ubique archaismis usus fit eodemque femper ore locutus. I'lum varietátem potius amare, certam 'ubique normam sequi plura funt, quae demonftrent,

Quam injuriam Sallustio, non confulto, sed ani. mi humani erroré factarn qunm intelligeret Havercampius, V. C., talem ille editionem adornavit, in

nec

qua, sepofita prorsus et non respecta editione Cortiana, credo, (ne hominum doctorum feditionem moveret,) hujus scriptoris textum fie excudi fecit, ut ante Cortium fuit, (Grutero - Wallianum) adjecta e. Codicib. nondum collatis lectionis varietate additisque Variorum, quas vocant, aniinadverfionibus.

Atque hunc Havercampii textum equidem maxime secutus fum, ita tamen, ut, fi qua lectio vel fensui et contextui, vel loquendi usui, quum communi, tum Sallustii proprio accommodatior videre. tur, ego securus, quisquis Codex eam exhiberet, recipere non dubitarem. Nam inter omnes satis constat, faepius optimum alias Codicem, nonnullis locis lectionem exhibere vitiofiorem, quam qui levioris notae habetur; ita ut vera auctoris manus, non tam in fingulis Codicibus condita sit, quam in omnibus conjunctis conservata videatur. Codicum igitur consensus gravissimi erit momenti, unius vel optimi, nifi reliqua omnia concurrant, vel nullius vel levillimi.

Nonnullarum variantium ideo tantum mentio. nem feci, quod receptam lectionem quam breviflime explicare posse videbantur.

In explicandis vero quum rebus tum verbis, quibus crisis tantummodo servit, id potiffimum spectavi, ut minus nota, vel tantum ex orationis

perpe. tuitate (quae inprimis respicienda eft) clara, vel explicarem, vel, quum non omnia cuivis fimul in promtu esse poslint, in memoriam faltem revocarem. Hinc annorum numeros locorumque fitum atque alia ejusmodi generis addere non alienum putavi.

Ne quis autem miretur, quare, invito meo brevitatis studio, magna tamen fit in hac editione animad. verfionum copia, hoc ab ipsa Sallustii in rebus brevitate venit, qui ut rite explicetur, pluribus notis, quam alius eget. Accedit, quod idem eft in dictione singularis, ita, ut, fi quis alius, accommodatus fit, in quo plura ad interiorem linguae lat. cognitionem

« IndietroContinua »